Athena Ossendrecht

Waarom zou je kleren aantrekken om in het water te springen?
Bij de overburen moet ik mijn handdoek afdoen.
Niemand lijkt er bij stil te staan dat ze naakt zijn, behalve ik.
De kleren gaan alleen uit als het warm genoeg is.
Als je in een heel open gezin opgroeit, heb je waarschijnlijk minder moeite met naakt zijn.
De douches zijn gemengd. Iedereen ziet elkaar toch al de hele dag naakt.

Vanaf nu mogen we het hele artikel publiceren. Veel leesplezier.

Met de billen bloot.

TEKST Elly Posthumus
FOTOGRAFIE Ilvy Njiokiktjien
ARTIKEL Quest Psychologie nummer 4/2017




Is het aangenaam of ongemakkelijk om naakt te kamperen?

Wat is er zo fijn aan naakt zwemmen, naakt zonnen of naakt tafeltennissen?

Quest-redacteur Elly testte het. Waarom vindt de één het plezierig om bloot te lopen en moet de ander er niet aan denken?

Ik ben nog nooit in de sauna geweest. Ook niet op een naaktstrand. Ik weet niet wanneer ik voor het laatst een onbekende bloot zag. Dus moet ik wat schroom wegslikken als ik uit de auto stap op de parkeerplaats van de camping van naturistenvereniging Athena.

De dame bij de receptie verwelkomt me vriendelijk. Ze heeft kleren aan. Een beetje opgelucht haal ik adem. En ook eigenaar Stefan Lambrechts die me even later over het park rondleidt, draagt gewoon een spijkerbroek en een T-shirt. ‘Je mag hier naakt lopen, maar verplicht is het niet’, legt hij uit. ‘Alleen bij het zwembad moet je naakt zijn.’ Tegenover de plek waar ik mijn tent ga opzetten, zwaait een naakt echtpaar op leeftijd me vrolijk toe. Ze lijken zich nergens voor te generen. Ook ik ga straks uit de kleren. Zal ik me vooral ongemakkelijk voelen of is naaktrecreatie stiekem wel fijn? En waarom schamen veel mensen zich eigenlijk voor naakt?

Gêne is geleerd

‘De schaamte voor bloot zit diep in onze cultuur en christelijke religie’, vertelt Linda Duits. Ze is onderzoeker genderstudies aan de Universiteit Utrecht.
Volgens het verhaal van de zondeval dat zowel in het christendom, jodendom als de islam wordt beschreven, namen Eva en Adam een hap van de vrucht die hun god hen verboden had om te plukken. Daarna merkten ze ineens dat ze naakt waren en daar schaamden ze zich enorm voor. Duits: ‘We leren dat je blote lijf iets is dat je voor jezelf moet houden en waar je je voor moet schamen. We hebben het ook over ‘schaamhaar’ en ‘schaamstreek’. Het zit zelfs in onze taal.’
In de achttiende en negentiende eeuw kwamen er allerlei zedenwetten. Daarin stond onder andere dat ‘publiek bloot zijn’ bestraft kon worden. Pas in de jaren tachtig werden naaktstranden in Nederland legaal. Niet heel gek dus dat nogal wat mensen hun blote lijf liever voor zichzelf houden. Toch heeft niet iedereen evenveel moeite met bloot. Duits: ‘De een is meer met die schaamte opgevoed dan de ander. Daarnaast speelt mee hoe comfortabel je je voelt over je eigen lichaam. Als je ontevreden bent over je lijf, is naakt zijn moeilijker.’

Naakt maakt gelijk

Nog voordat ik mijn tent op heb gezet of me van mijn kleding heb ontdaan raak ik in gesprek met Maurice. De gebruinde zeventiger heeft een fraaie bos spierwit haar. Hij draagt een zonnebril en om zijn hals een dunne gouden ketting. Verder niks. Hij komt hier al veertig jaar. ‘Iedereen is hier gelijk. Zonder kleding kun je niet zien of iemand een hoge of een lage functie heeft, dat geeft een gevoel van vrijheid’, verklaart Maurice zijn voorliefde voor naturisme. ‘Bovendien vind ik dat gevoel van een natte zwembroek op je huid maar niks.’ Omdat ik me in mijn blootje waarschijnlijk niet erg op mijn gemak voel, raadt Maurice me aan om bij het zwembad te beginnen. ‘Houd gewoon een beetje je handdoek voor je lijf als je ernaartoe loopt. Op het zonneterras leg je die op een ligbed en dan ga je rustig een stukje zwemmen of liggen.’ Ik vind het een goed idee.
Maar eerst zet ik mijn tent op. Met kleren aan. Want ik vermoed dat zo’n worsteling met tentstokken en scheerlijnen er naakt niet zo charmant uitziet. Als hij bijna staat, spreken de vriendelijk zwaaiende overburen me aan. Of ik zin heb in een kopje thee of koffie als ik klaar ben. Ja, dat wil ik best. Denk ik. Zij zijn naakt. Een stemmetje in mijn achterhoofd vertelt me dat het dan wel zo fatsoenlijk is om me aan hen aan te passen. Binnen in de tent kleed ik me uit. Ik pak mijn handdoek. Ik hang hem over mijn schouder, over mijn linkerborst en voor mijn kruis en stap de tent uit.

Niemand kijkt

Bij de overburen moet ik mijn handdoek afdoen. Die heb je uit hygiënisch oogpunt altijd bij je om op te zitten. Ik drapeer hem op de stoel en neem plaats. Het is warm. Mijn benen plakken tegen elkaar. En ik ben me enorm bewust van mijn blote borsten. Ik zit naakt! Tegenover twee volslagen onbekenden. Zij doen alsof er niets aan de hand is. Ik krijg thee en vrolijk kletsen ze verder. Eigenlijk is er ook niets aan de hand. Ze letten totaal niet op mijn lijf. ‘In de naaktrecreatiecultuur ligt de nadruk juist op het níet beoordelen van elkaars lichaam’, verklaart Duits. ‘Iets wat je in de rest van de maatschappij wél ziet.’ Dit blijkt inderdaad een aspect te zijn dat veel mensen hier aanspreekt. ‘Iedereen hier respecteert elkaar zoals hij is’,
bevestigt de 57-jarige Rob later die dag. Hij komt al zes jaar op deze camping. ‘Je wordt hier niet bekeken en ook niet beoordeeld.’ Ook de dertigjarige campingbezoekster Sanne herkent dat. ‘Mensen hier zijn veel minder bezig met elkaars uiterlijk. Je loopt gewoon rond zoals je bent geboren. Een naakt lijf is niet iets om je voor te schamen. Het maakt niet uit of je dikker bent of een borst mist. Iedereen is goed zoals hij is.’
‘Zonder kleding kun je niet zien of iemand een hoge of een lage functie heeft, en dat geeft een gevoel van vrijheid’

Kleding blijkt praktisch

Misschien hebben ze gelijk. Ik voel me in elk geval sneller op mijn gemak dan ik had verwacht. Al na een half uur voelt het bloot zijn best normaal. Het blijkt bovendien wel prettig om naakt te zwemmen en rond te lopen. Ik heb geen last van kleding die  lakt van het zweet of van de zonnebrand. Ook het gemak is voor velen een reden om in blote billen op vakantie te zijn. Sanne: ‘Je hoeft je ’s ochtends niet in je tentje liggend op je matras in je broek te wringen of bang te zijn dat iemand je ziet bij het omkleden. Als je hier wakker wordt, kun je gewoon uit bed stappen in plaats van een pakje aan te moeten trekken om opgedirkt over de camping te lopen.’

Toch zijn er situaties waarin kleren wel degelijk makkelijk zijn. De volgende ochtend staat er bewegen op muziek op het programma. Je mag zelf weten of je wat aantrekt of niet. Ik probeer het zonder kleding. Maar bij al dat bewegen voel ik mijn borsten en billen schudden, precies wat ik bij mijn regelmatige rondjes hardlopen juist probeer te voorkomen. Dat beweegt
niet fijn. ‘Je hoeft ook niet 24 uur per dag naakt te zijn’, zegt Rob. ‘Dat denken mensen vaak. Maar in de praktijk heb ik hier zo’n driekwart van de tijd kleren aan. Omdat het te fris is of omdat het praktisch uitkomt. Als ik het gras maai of de heg snoei, trek ik bijvoorbeeld wel iets aan tegen de teken.’

Blij en gelukkig

Na drie dagen heb ik zo’n beetje alle soorten lijven en lichaamsdelen wel gezien. Harige, dikke, dunne. Iedereen heeft, net als ik, wel ergens putjes in zijn billen of benen, en anders wel vetribbels. Stiekem werkt een paar dagen vertoeven op een naaktcamping als een soort vergelijkend warenonderzoek. En mijn lijf blijkt niets bijzonders. Het zicht op zoveel ongeklede lijven zou wel eens de reden kunnen zijn dat naaktrecreatie voor veel mensen zo prettig is, denken psychologen van de University of London. Ze concludeerden in 2017 dat naakt rondlopen mensen gelukkiger maakt. Ze vroegen ruim 800 mensen hoe vaak ze naaktactiviteiten deden waar onbekenden bij aanwezig zijn, zoals een bezoek brengen aan de sauna of naakt kamperen. Ze onderzochten ook hun zelfverzekerdheid en hoe tevreden ze waren met hun lijf en hun leven. Hoe vaker mensen
iets in hun blootje deden, hoe hoger ze op al die punten scoorden. Daarnaast maten ze de zelfverzekerdheid en tevredenheid bij deelnemers aan verschillende naaktactiviteiten (zoals de world naked bike ride, een fietstocht om de kwetsbaarheid van het menselijk lichaam in het verkeer te laten zien), voor en na de naakte bezigheid. Meteen na het naakt zijn waren ze tevredener met hun leven, blijer met hun lichaam en zelfverzekerder dan dat ze voor de activiteit waren.
Waarom naaktlopen gelukkiger maakt? De onderzoekers denken dat dit komt doordat de ontklede lijven die we in het dagelijks leven zien, zoals in advertenties, vooral blote lichamen zijn die voldoen aan een ideaalbeeld.
“Naakt recreëren zorgt ervoor dat je blijer bent met je eigen lichaam”

Duits: ‘Je ziet alleen maar geïdealiseerde beelden waarmee je je kunt vergelijken, en niet je buurvrouw.’ Bij het naaktrecreëren zie je die buurvrouw juist wel. Op een naturistencamping stikt het van de doorsneelijven die niet aan dit ideaalbeeld voldoen. Dit zorgt er volgens de onderzoekers voor dat je blijer bent met je eigen lichaam. Het vergroot je zelfvertrouwen en daar worden we tevredener mensen van. Dat lijkt ook voor mij te gelden. Ik voel me in elk geval prima na mijn naakte uitstapje. Wat dat betreft kan ik het iedereen aanraden om eens met de billen bloot te gaan. Q




Puber zegt nee
Naaktrecreëren met kleine kinderen is geen probleem. Maar de meeste pubers gaan liever niet meer met hun ouders mee naar het naaktstrand of de naturistencamping. Plotseling lijken ze zich te gaan schamen voor hun lijf. ‘Als je in de  puberteit komt, zie je ineens dat je lichaam verandert’, verklaart Linda Duits van de Universiteit Utrecht. Die lichamelijke verandering is gekoppeld aan seksualiteit. Ouders vinden het nog steeds een moeilijk onderwerp om over te praten. En kinderen merken dat. Dat draagt bij aan het idee dat je je lichaam beter niet kunt laten zien. Bovendien zien kinderen dat soort kleine veranderingen meteen bij elkaar. Als je van jongs af aan bij elkaar in de klas zit, valt het op als iemand ineens borsten krijgt of juist nog niet. Dat leidt tot een sterk verhoogd zelfbewustzijn. Je bent je als puber heel erg bewust dat je constant wordt beoordeeld. Dat kan ook gevoelens van schaamte versterken, zeker als iedereen je hele lichaam kan zien.

In de kleren
Ergens tussen de drie miljoen en 40.000 jaar geleden zijn mensen kleding gaan dragen.
Maar wanneer precies is lastig 
te zeggen, want van de kleding van onze voorouders is weinig over. Daarom moeten wetenschappers het doen met indirecte aanwijzingen. In 2011 gebruikten biologen van onder andere de Amerikaanse Indiana University daarvoor de evolutionaire stamboom van luizen. Kledingluis stamt af van de voorouder van de hoofdluis. Maar hij kan pas zijn ontstaan nadat we ons lijf zijn gaan verhullen. Met behulp van DNA-onderzoek concludeerden ze dat de kledingluis zich ergens tussen de 83.000 en 170.000 jaar geleden evolutionair afsplitste van de hoofdluis. In die tijd moeten we dus kleren zijn gaan dragen. Dankzij die kleding konden mensen zich in koudere gebieden vestigen.

Bloot Nederland
Hoeveel Nederlanders lopen er eigenlijk wel eens in hun blootje?

  • Volgens cijfers van de Naturisten Federatie Nederland (NFN) recreëren zo’n twee miljoen mensen regelmatig naakt. Dat is ongeveer twaalf procent van alle Nederlanders.

  • De tien procent van de Nederlanders die volgens het Nationaal Saunabezoekers Onderzoek wel eens een sauna bezoekt,
    is hierin niet meegerekend.

  • Tweederde van de naaktrecreanten gaat wel eens naar het naaktstrand.

  • Dertig procent van de blootlopers doet dat lekker in eigen huis of tuin. Net zoveel doet dat ergens in de vrije natuur.

  • Veertien procent gaat naar een camping in het buitenland.

  • Slechts zeven procent van de naaktliefhebbers staat wel eens op een Nederlandse blootcamping. Twee keer zoveel gaan naar een camping in het buitenland.

Kalender

Nieuws

Ossendrecht

Quest gaat met de billen bloot.

Vanaf nu mogen we het hele artikel publiceren. Veel leesplezier. Met de billen bloot. TEKST Elly Posthumus FOTOGRAFIE Ilvy Njiokiktjien ARTIKEL Quest Psychologie nummer 4/2017 Is het aangenaam of ongemakkelijk…

Ossendrecht

Met de billen bloot in Ossendrecht

Dag schaamte, hallo naaktcamping! Quest-redacteur Elly Posthumus ging met de billen bloot. Letterlijk. Terwijl ze nooit naar de sauna gaat en niet van blootlopen houdt, ging ze een weekendje naar…

Ossendrecht

Weer voor een saunake?

Onze basic sauna te Ossendrecht is het ganse jaar 4 keer per week geopend voor al onze leden. De sauna bestaat uit een ruime saunacabine, een doucheruimte, een rustruimte en…